Front of the Braich Goch

Y FRAICH GOCH

Gwelir y cofnod cyntaf o Dafarn Y Fraich Goch 450 mlynedd yn ôl.  Dros y canrifoedd, mae wedi cynnig lle i borthmyn, ffermwyr, cloddwyr, perchnogion cloddfeydd, aelodau’r teulu brenhinol, cerddwyr, beicwyr, digwyddiadau lleol a ni yw’r rhai diweddaraf i ofalu amdano, gan agor ei ddrysau a’i erddi i bawb, ond yn enwedig fel cartref oddi cartref i’r rhai o gefndir mudol a ffoaduriaid, y gallent ei chael hi’n anos nac eraill i fanteisio ar hud a harddwch cefn gwlad Cymru. ​

Rydym yn cymryd ein rôl fel stiwardiaid yr adeilad hwn o ddifrif iawn. Ers i ni brynu’r Braich Goch yn 2016, rydym wedi’i droi’n ased cymunedol, fel na fydd byth yn eiddo i unrhyw unigolyn, a gall fod yn adnodd sydd ar gael i’r cymunedau sydd ei angen. Rydym wedi buddsoddi dros £150k mewn atgyweiriadau ac adnewyddiadau adeiladau, ac oriau di-rif o lanhau, trwsio, garddio, peintio a chynnal a chadw i gadw’r adeilad yn gynnes, yn ddiogel ac yn sych, ac yn edrych mor brydferth ag y gall. Ar hyn o bryd mae gennym gynlluniau i adnewyddu’r adeilad, y tu mewn a’r tu allan.

– gwaith adnewyddu –

Adeilad Braich Goch.

Mae gennym gynlluniau mawr ar gyfer Tafarn y Braich Goch yn 2026!

Bydd gwaith adnewyddu enfawr yn digwydd rhwng Ioanwr 2026 a Mehefin 2026. Gyda’i ailagor i fod ym mis Gorfennaf 2026.

Rydym yn gwneud cais am gyllid i’n cefnogi gyda’r canlynol:

1) Ailweithio’r system draenio i atal llifogydd cylchol i’r llawr gwaelod

2) Atgyweiriadau i ddau do sy’n weddill ar ran isaf y tŷ (cegin ac ystafell sych)

3) Gwella cadw gwres yr adeilad; ailosod ffenestri, drysau ac inswleiddio waliau allanol yr adeilad, gosod system MVHR

4) Peintio ac addurno mewnol

5) Carpedi a lloriau pren

6) Ailosod ffenestri (gwydr triphlyg)

7) Ailweirio trydanol

8) System wresogi newydd

Bydd y newidiadau hyn yn cael effaith enfawr ar bawb sy’n defnyddio’r adeilad:

  • Bydd yr adeilad yn teimlo’n wahanol; mae gweithwyr ac ymwelwyr yn aml yn dioddef tymereddau isel oherwydd dianc gwres
  • Bydd yr adeilad yn edrych yn wahanol: Mae ffasâd yr adeilad yn dadfeilio ac rydym yn derbyn adborth ei fod yn edrych yn adfeiliedig. Bydd ffenestri, drysau newydd a rendr newydd dros yr inswleiddio allanol yn adfer y Braich fel tirnod balch. Bydd lleithder a llwydni yn yr ystafelloedd gwely yn cael eu trin.
  • Bydd system wresogi newydd, sy’n fwy effeithlon o ran ynni ac yn rhatach i’w rhedeg yn cadw’r tŷ yn gynnes ac yn gyfforddus ac yn sych.
  • Bydd costau rhedeg yn lleihau’n sylweddol: mae ein biliau ynni a gwresogi blynyddol yn enfawr. Bydd y cadw gwres gwell yn torri costau ac yn caniatáu inni ddargyfeirio arian i ddod â mwy o bobl yma.
  • Bydd y Braich wedi’i ddiogelu ar gyfer y dyfodol am ddegawdau i ddod: yn fwy gwydn i ddyfodol anrhagweladwy yn ariannol ac yn hinsawddol.

Mae 57% o gyfanswm cost y prosiect hwn eisoes wedi’i roi, sy’n gwneud ein menter yn realiti.

Jonathan Selman, ein Rheolwr Prosiect Adeiladu yn ei swyddfa.

Ers i ni gyflwyno ein Datganiad o Ddiddordeb, rydym wedi cyflogi Rheolwr Prosiect Adeiladu ar gyfer y prosiect adnewyddu penodol hwn. Mae ein Rheolwr Prosiect Adeiladu (BPM) newydd, Jonathan Selman, yn dod â dros 30 mlynedd o brofiad rheoli prosiectau, mae’n breswylydd lleol ac yn deall anghenion yr adeilad. Mae Jonathan wedi integreiddio’n dda â gweddill tîm AMT. Mae wedi’i hyfforddi ac yn gweithio gyda’r Cydlynydd Rhaglenni i greu cynllun strategol manwl ar gyfer yr adeilad a’r gwaith, ac mae’n gweithio ar alinio’r holl gontractwyr i fod yn barod i ddechrau’r prosiect mis Ioanwr. Ei ffocws yw cael yr holl drwyddedau a rheoliadau adeiladu ar waith ar gyfer y prosiect a thrafod gyda’r gwahanol gontractwyr i gaffael dyfynbrisiau cywir yn seiliedig ar fanylebau manwl y prosiect.

Rydym hefyd wedi cyflogi pensaer lleol, Nerina Vaughan, sydd wedi gwneud, am y tro cyntaf yn ei hanes, gynlluniau pensaernïol y BG. Mae hi wedi asesu’r anghenion cyffredinol ar gyfer y prosiect hwn ac wedi gweithio’n benodol ar ddyluniad ystafell mynediad anabl newydd ar y llawr gwaelod wrth y bar, lle rydym yn cynnal ein digwyddiadau Hwb Cymunedol. Bydd hi’n ein cynghori ochr yn ochr â mynd gyda Jonathan drwy gydol cyfnodau datblygu’r prosiect adeiladu cyffredinol.

Rydyn ni’n gwybod bod adeilad fel y BG yng nghefn gwlad Cymru mewn perygl o fynd yn adfail os caiff ei reoli’n breifat, gan y gall ased o’r maint hwn fod yn gostus i’w redeg a’i atgyweirio. Ers i ni ei gymryd drosodd, rydyn ni wedi buddsoddi dros £150K i wneud yr adeilad yn fwy diogel, yn gynhesach, yn fwy cyfforddus ac yn fwy effeithlon o ran ynni ar gyfer ein cymunedau.

Javier Sanchez yn cyflwyno hyfforddiant agroecoleg yng ngardd BG.

Yng ngeiriau ein Cydlynydd Rhaglenni ac Arweinydd Rhyngwladol, Javier Sanchez:

“Efallai y bydd rhai pobl yn pendroni pam rydyn ni’n trwsio’r adeilad yn lle ei werthu a’i brynu yn rhywle arall am lai o arian o bosibl… Nid yw hyn yn ymwneud ag elw, ond yn ymwneud â rhywbeth y mae brodorion Cymru yn ei alw’n ‘Cynefin’ sy’n golygu gwreiddio mewn tir. Rydyn ni’n teimlo ein bod ni wedi’n cysylltu â’r teimlad hwnnw sy’n rhywbeth na ellir ei brynu ag arian… Yn bersonol, rwy’n teimlo’n gysylltiedig â’r lle hwn mewn ffordd ddofn iawn. Rhoddodd Ros Norton, fy mentor, ei harian i brynu’r lle hwn, i’w wneud yn gartref i bobl sydd wedi cael eu cam-drin yn hanesyddol gan y system gyfalafol hon rydyn ni’n byw ynddi. Bu farw Ros yma, yng Nghorris, yn fuan ar ôl prynu’r Braich Goch. Galarais am farwolaeth fy ffrind yno, yn ystafell y bar, a’i chladdu ym mynwent Corris. Fel mae Gabriel Garcia Márquez yn ei ddweud yn ei lyfr, 100 Mlynedd o Unigrwydd… ‘Does neb yn dod o rywle nes iddyn nhw gladdu eu meirw cyntaf’. Mae’r adeilad dros 400 mlwydd oed, mae’n dirnod yn yr ardal. Rydyn ni’n cydnabod ac yn parchu’r ymlyniad sydd gan ein cymuned leol iddo, ac rydyn ni eisiau ei anrhydeddu trwy wneud yn siŵr bod yr adeilad yn sefyll yn dal ac yn gryf am degawdau i ddod (!) Mae dros 7000 o bobl wedi dod yn yr 8 mlynedd rydyn ni wedi bod yma. Maen nhw i gyd wedi sôn am eu cysylltiad â’r lle, cysur a chynhesrwydd na ellir ei egluro. Nid adeilad yn unig yw hwn, dyma gartref.”

Credir bod y BG yn 460 mlwydd oed ac mae’n dirnod pwysig i Gorris a’r cymunedau cyfagos. Rydym wedi clywed yr hiraeth a fynegir gan ein cymdogion pan fyddant yn cofio, fel plant, fod eu neiniau a theidiau wedi mynd â nhw i’r siop groser a oedd ar un adeg yn gweithredu o’r fan hon. Neu’r amrywiol straeon doniol am y digwyddiadau direidus yn ystod ei ddefnydd fel tafarn, neu’r cyfnod pan oedd yn orsaf betrol.

Pan fydd y Cylch lleol yn trefnu digwyddiadau codi arian yma yn yr adeilad hwn, rydym wedi gweld hyd at 100 o bobl yn dawnsio, yn yfed ac yn dathlu eu Cymreictod. Rydym yn hapus ei fod yn ein cysylltu â phobl y pentref hwn ac â’r tir hwn; yn y ffordd hon yr ydym nid yn unig yn deall ond yn dechrau ymgorffori’r cysyniad uchod o “gynefin”, cysyniad mor debyg i gysyniad cymaint o ffyrdd cynhenid ​​o fod o’r gwahanol genhedloedd yr ydym wedi dod ohonynt.

Rydym wedi buddsoddi blynyddoedd lawer o waith a chyfalaf yn yr adeilad trwy adnoddau yr ydym yn gallu eu cael oherwydd ein safle fel pobl o gefndiroedd ffoaduriaid a mudol.

Yn amodol ar gymeradwyaeth cyllid, bydd gweithgareddau paratoadol yn dechrau ddechrau mis Ioanwr 2026, gan gynnwys pacio a storio’r holl ddodrefn ac offer. Bydd yr adeilad ar gau’n swyddogol o ail wythnos mis Ioanwr 2026 i ganiatáu ar gyfer hyn.


helpwch ni i ariannu ein prosiectau!

Os ydych chi’n lleol ac mae gennych chi straeon am y Braich Goch, cysylltwch â ni, rydyn ni eisiau clywed gennych chi, i gadw hanes y lle hwn yn fyw!

Drwy logi ein lleoliad rydych chi’n cefnogi creu llu o lety preswyl i bobl sy’n wynebu gormes yn y wlad hon, na fyddai ganddyn nhw fynediad at y cyfleoedd hyn fel arall. Yn ogystal â’n harchebion hostel arferol, mae lleoedd eraill yn y Braich Goch hefyd ar gael i’w llogi i unigolion a sefydliadau. P’un a ydych chi’n cynllunio parti, digwyddiad gwaith neu weithdy, mae ein bar a’n lle digwyddiadau trwyddedig llawn, ein cegin safonol fasnachol, a’n hystafell fyw a’n man bwyta glyd i gyd ar gael i’w harchebu. Ewch i’n tudalen Tŷ Bynciau a llogi lleoliad am ragor o wybodaeth.

Os oes gennych unrhyw gwestiynau neu syniadau ynghylch sut i gefnogi’r Braich Goch, neu os oes gennych ymholiad ynghylch cynnal digwyddiad yma, cysylltwch â ni trwy ein ffurflen gyswllt.

Cysylltu â ni

Braich Goch Inn a Bunkhouse, Corris,
Machynlleth, Wales, SY20 9RD

info@theannematthewstrust.org
01654701632

A ydych chi’n dymuno gwneud cyfraniad rheolaidd?
Cysylltwch a byddwn yn trefnu hyn i chi, a thrwy ei wneud fel hyn, byddwn ni yn cael budd llawn o’ch rhoddion ac ni fydd unrhyw beth yn mynd i gorfforaethau mawr.


Social Share Buttons and Icons powered by Ultimatelysocial